TPHCM Giải Tỏa Gần 15.000 Căn Nhà Ven Kênh Rạch: Diện Mạo Mới Cho Khu Nam

Kế hoạch chỉnh trang đô thị quy mô lớn tại Quận 8

Mới đây, Chủ tịch UBND TPHCM đã chính thức phê duyệt Đề án chỉnh trang đô thị khu vực nhà ở trên và ven kênh, rạch tại Quận 8. Trong đó, Sở Xây dựng TPHCM đóng vai trò là cơ quan thường trực, chịu trách nhiệm theo dõi, tổng hợp và kịp thời báo cáo các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện.

Theo kế hoạch, từ ngày 1.7.2025, ba phường mới sau khi sắp xếp lại tại Quận 8 bao gồm: Chánh Hưng, Bình Đông và Phú Định sẽ bắt đầu triển khai các hạng mục đầu tiên của đề án. Thông tin này đang thu hút sự quan tâm lớn từ thị trường bất động sản, đặc biệt là phân khúc mua bán nhà quận 8 tại các khu vực lân cận nhờ tiềm năng tăng giá trong tương lai.

Để đảm bảo quỹ nhà ở cho người dân, việc đầu tư xây dựng nhà ở xã hội sẽ được thực hiện linh hoạt. Thành phố sẽ áp dụng đa dạng các phương thức, nguồn vốn và chính sách ưu đãi theo quy định của Quốc hội và Chính phủ về cơ chế đặc thù.

Hiện trạng gần 15.000 căn nhà thuộc diện di dời

Theo số liệu từ đề án của UBND Quận 8, toàn địa bàn hiện còn 14.950 căn nhà trên và ven kênh rạch chưa được di dời, trải dài hơn 54km qua 10 phường. Chi tiết các hạng mục giải tỏa bao gồm:

• 9.440 căn nhà nằm ven kênh, rạch.
• 1.589 căn nhà dựng hoàn toàn trên bề mặt kênh, rạch.
• 4.473 căn nhà kết cấu một phần trên bờ, một phần trên kênh.
• 448 căn hộ thuộc chung cư cũ Phạm Thế Hiển.

Các khu nhà này tập trung chủ yếu dọc theo các tuyến đường thủy huyết mạch như: Kênh Đôi, Kênh Xáng, Rạch Ông Bé, Kênh Bến Nghé, Sông Ông Lớn, Rạch Nhụy... Hầu hết các khu vực này đang đối mặt với tình trạng ô nhiễm nguồn nước nghiêm trọng, hạ tầng xuống cấp, thiếu tiện ích cơ bản và luôn tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ, sạt lở cao. Thực tế này khiến các giao dịch mua bán nhà quận 8 tại phân khúc ven kênh rạch gần như đóng băng, nhường chỗ cho xu hướng tìm kiếm các khu vực an toàn, đồng bộ hơn.

Lộ trình lột xác và phát triển kinh tế ven sông

Mục tiêu cốt lõi của siêu dự án này không chỉ là di dời các hộ dân, mà còn đi kèm với quy hoạch đồng bộ hạ tầng kỹ thuật và xã hội. Cụ thể, quận sẽ triển khai 9 dự án nhà ở tái định cư và nhà ở xã hội, cải tạo chung cư cũ, kết hợp nạo vét kênh rạch và xây dựng hệ thống bờ kè kiên cố.

Các con số ấn tượng trong mục tiêu của Quận 8:

• Nạo vét 36,5km kênh rạch và xây dựng 73,1km bờ kè hai bên.
• Phát triển 734.750m² đường giao thông ven kênh.
• Tạo thêm 102.731,8m² công viên cây xanh và mảng xanh đô thị.
• Khai thác 247.000m² quỹ đất dành cho thương mại - dịch vụ.

Bên cạnh đó, đề án sẽ tái cơ cấu lại quy hoạch sử dụng đất, đấu giá các khu đất thương mại để tạo nguồn thu cho ngân sách. Khi hạ tầng giao thông và mảng xanh hoàn thiện, thị trường mua bán nhà quận 8 hứa hẹn sẽ trở thành tâm điểm sôi động, thu hút dòng vốn lớn từ các nhà đầu tư bất động sản nhờ cảnh quan "trên bến dưới thuyền" đặc trưng.

Giải bài toán vốn đầu tư và sinh kế cho người dân

Tổng mức đầu tư dự kiến cho siêu đề án này lên tới khoảng 105.179 tỉ đồng. Để giảm áp lực cho ngân sách nhà nước, TPHCM sẽ khai thác và đấu giá các quỹ đất sạch sau giải tỏa để phát triển nhà ở thương mại. Nguồn thu dự kiến từ hoạt động này ước tính đạt 105.913 tỉ đồng, vừa vặn cân đối với chi phí đầu tư, đảm bảo tính khả thi tài chính dài hạn.

Đặc biệt, dự án sẽ tích hợp sâu mô hình phát triển kinh tế, dịch vụ và du lịch ven sông. Quận 8 sẽ nghiên cứu mở các tuyến buýt đường sông, duy trì các sự kiện văn hóa thường niên như Chợ Hoa Xuân, Tuần lễ trái cây “Trên bến dưới thuyền” để thúc đẩy kinh tế ban đêm.

Song song với việc thay đổi diện mạo đô thị, chính quyền thành phố cũng cam kết hỗ trợ người dân tái định cư ổn định cuộc sống lâu dài thông qua các chính sách đào tạo nghề, kết nối việc làm và tạo sinh kế bền vững.

Trước đó, UBND TPHCM đã phê duyệt đề án tổng thể chỉnh trang nhà ở ven sông, kênh, rạch giai đoạn 2025 - 2030. Hiện toàn thành phố còn 398 tuyến kênh rạch chưa được chỉnh trang tại 16 quận, huyện và TP Thủ Đức với khoảng 39.600 căn cần di dời. Mục tiêu đến năm 2030, TPHCM sẽ cơ bản hoàn tất công tác tái định cư cho toàn bộ các hộ dân này, mở ra một kỷ nguyên mới cho quy hoạch đô thị sông nước.